दहावीत नापास? निराश होऊ नका, हे आहेत पर्याय!
श्रेणी सुधार आणि एटीकेटीसह अकरावीत प्रवेशाच्या संधी
महाराष्ट्र राज्य माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण मंडळाने नुकताच इयत्ता दहावीचा निकाल जाहीर केला आहे. काही विद्यार्थ्यांना अपेक्षेप्रमाणे यश मिळाले नसेल, तरीही त्यांच्यासाठी अनेक संधी उपलब्ध आहेत. या लेखात, दहावीत नापास झालेल्या विद्यार्थ्यांसाठी महाराष्ट्र बोर्डाने दिलेल्या पर्यायांची विस्तृत माहिती दिली आहे.
दहावीच्या निकालातील महत्त्वाचे मुद्दे
महाराष्ट्र राज्य माध्यमिक आणि उच्च माध्यमिक शिक्षण मंडळाचे अध्यक्ष शरद गोसावी यांनी पत्रकार परिषदेत दहावीच्या निकालाची माहिती दिली.
- परीक्षेला बसलेले एकूण विद्यार्थी: १५ लाख ४६ हजार ५७९
- उत्तीर्ण झालेले एकूण विद्यार्थी: १४ लाख ५५ हजार ४७७
- नियमित विद्यार्थ्यांचा निकाल: ९४.१०%
- मुलींचा निकाल: ९६.१४%
- मुलांचा निकाल: ९२.३१%
- दिव्यांग विद्यार्थ्यांची नोंदणी: ९ हजार ६७३
- परीक्षेला बसलेले दिव्यांग विद्यार्थी: ९ हजार ५८५
- उत्तीर्ण झालेले दिव्यांग विद्यार्थी: ८ हजार ८४८
- दिव्यांग विद्यार्थ्यांचा निकाल: ९२.२७%
- एकूण नोंदणी (सर्व विभाग): १६ लाख १० हजार ९०८
- परीक्षेला बसलेले एकूण विद्यार्थी (सर्व विभाग): १५ लाख ९८ हजार ५५३
- उत्तीर्ण झालेले एकूण विद्यार्थी (सर्व विभाग): १४ लाख ८७ हजार ३९९
- सर्व विद्यार्थ्यांचा एकत्रित निकाल: ९३.०४%
दहावीत नापास विद्यार्थ्यांसाठी महाराष्ट्र बोर्डाचे पर्याय
दहावीच्या परीक्षेत अपयश आलेल्या विद्यार्थ्यांसाठी महाराष्ट्र बोर्डाने दोन महत्त्वाचे पर्याय उपलब्ध करून दिले आहेत:
- श्रेणी सुधार/गुणसुधार योजना: ज्या विद्यार्थ्यांनी सर्व विषयांमध्ये उत्तीर्णता मिळवली आहे, पण त्यांना अधिक चांगले गुण मिळवायचे आहेत, त्यांच्यासाठी ही योजना आहे. या योजनेअंतर्गत, विद्यार्थी पुढील तीन परीक्षांसाठी पात्र असतात. उदाहरणार्थ, फेब्रुवारी-मार्च २०२५ मध्ये उत्तीर्ण झालेले विद्यार्थी जून-जुलै २०२५, फेब्रुवारी-मार्च २०२६ आणि जून-जुलै २०२६ च्या परीक्षांना श्रेणी सुधारसाठी पुन्हा प्रविष्ट होऊ शकतात. विद्यार्थ्यांना या तीन संधींपैकी एक किंवा अधिक संधी निवडण्याचा अधिकार आहे.
- ATKT (Allowed to Keep Terms): ज्या विद्यार्थ्यांनी एक किंवा दोन विषयांत अनुत्तीर्ण झाले आहेत, त्यांना अकरावीत तात्पुरता प्रवेश मिळवण्याची संधी मिळते. यालाच ATKT म्हणतात. ATKT मिळाल्यानंतर, विद्यार्थी अकरावीच्या वर्गात शिक्षण घेऊ शकतात, पण बारावीत प्रवेश मिळवण्यासाठी त्यांना दहावीची परीक्षा उत्तीर्ण करणे अनिवार्य असते. विद्यार्थ्यांनी जून-जुलै २०२५ किंवा फेब्रुवारी-मार्च २०२६ मध्ये दहावीची परीक्षा उत्तीर्ण केल्यास आणि अकरावीची परीक्षाही उत्तीर्ण झाल्यास, ते बारावीच्या परीक्षेस पात्र ठरतात.
दहावीत नापास झाल्यास काय करावे?
दहावीत नापास झाल्यास निराश न होता, उपलब्ध पर्यायांचा विचार करणे महत्त्वाचे आहे. विद्यार्थ्यांनी श्रेणी सुधार योजनेचा उपयोग करून चांगले गुण मिळवण्याचा प्रयत्न करावा. तसेच, ATKT चा पर्याय निवडल्यास, अकरावीसोबतच दहावीच्या अनुत्तीर्ण विषयांचा अभ्यास करणे आवश्यक आहे.
महाराष्ट्र बोर्डाने विद्यार्थ्यांना विविध संधी उपलब्ध करून दिल्यामुळे, दहावीत अपयश आले तरीही शिक्षण पूर्ण करण्याचे अनेक मार्ग आहेत. विद्यार्थ्यांनी योग्य नियोजन करून पुढील वाटचाल करावी.
