सायबर धोक्याची घंटा! ‘कॉल फॉरवर्डिंग स्कॅम’पासून सावध राहा – पिंपरी-चिंचवड पोलिसांचे नागरिकांना आवाहन
USSD कोड वापरून सायबर गुन्हेगार तुमचा OTP चोरू शकतात; पोलीस उपायुक्त डॉ. शिवाजी पवार यांनी दिली माहिती.
पिंपरी-चिंचवड, प्रतिनिधी शाम सोनवणे, दि. २८ ऑक्टोबर २०२५, मॅक्स मंथन डेली न्यूज:
पिंपरी-चिंचवड पोलीस आयुक्तालयांतर्गत सायबर पोलीस ठाण्याकडून नागरिकांना एका नवीन आणि धोकादायक सायबर फसवणुकीच्या (Cyber Fraud) प्रकाराबाबत जाहीर आवाहन करण्यात येत आहे. ‘कॉल फॉरवर्डिंग स्कॅम’ (Call Forwarding Scam) नावाच्या या फसवणुकीद्वारे सायबर गुन्हेगार नागरिकांच्या मोबाईल फोनवर येणारे महत्वाचे OTP (One Time Password) आणि व्हेरिफिकेशन कॉल्स (Verification Calls) स्वतःच्या मोबाईलवर वळवून (Forward/Divert) आर्थिक फसवणूक करत आहेत.
डॉ. शिवाजी पवार, पोलीस उपायुक्त (गुन्हे), पिंपरी-चिंचवड यांनी या फसवणुकीच्या वाढत्या प्रकरणांवर नागरिकांना सतर्क राहण्यास सांगितले आहे.
या फसवणुकीचा प्रकार अत्यंत सोपा पण धोकादायक आहे:
- सायबर गुन्हेगारांचा कॉल: सायबर गुन्हेगार नागरिकांच्या मोबाईलवर फोन किंवा व्हॉट्सॲप कॉल करतात.
- फसवणुकीचे कारण: गुन्हेगार स्वतःला मोबाईल कंपनीचे कर्मचारी असल्याचे सांगतात आणि तुमचा मोबाईल ‘KYC अपूर्ण आहे’ किंवा ‘SIM डीअॅक्टिव्हेट’ होईल, असे कारण सांगतात.
- USSD कोडचा वापर: हे टाळण्यासाठी ते नागरिकांना त्यांच्या मोबाईलवरून त्वरित एक विशिष्ट USSD कोड (उदा. *401* किंवा *21* त्यानंतर मोबाईल नंबर आणि #) डायल करण्यास सांगतात. (USSD कोड म्हणजे *(स्टार) आणि #(हॅश) सह मधे संख्या असलेला शॉर्ट कमांड कोड.)
- कॉल वळवणे (Divert): नागरिकांनी हा कोड डायल करताच, त्यांचे सर्व येणारे कॉल्स (विशेषतः OTP कॉल्स आणि व्हेरिफिकेशन कॉल्स) सायबर गुन्हेगारांच्या मोबाईल नंबरवर फॉरवर्ड (Divert) होतात.
कॉल फॉरवर्डिंगमुळे खालीलप्रमाणे गंभीर परिणाम होऊ शकतात:
- OTP चोरी: बँक व्यवहार, UPI, क्रेडिट/डेबिट कार्ड व्यवहार यासाठी आवश्यक असलेला OTP कॉल्सद्वारे गुन्हेगारांना मिळतो. यामुळे ते तुमच्या बँक खात्यातून/UPI ॲपमधून पैसे सहजपणे चोरू शकतात.
- मोबाईल निष्क्रिय होणे: फसवणूक झाल्यावर पीडित व्यक्तीला येणारे कॉल्स थांबतात. व्यक्तीला वाटते की नेटवर्क प्रॉब्लेम आहे, पण खरेतर त्याचे कॉल्स गुन्हेगारांकडे वळवलेले असतात.
- सोशल इंजिनीअरिंग: या कॉल्सचा वापर करून सायबर गुन्हेगार पीडित व्यक्तीच्या नावाने मित्र आणि कुटुंबाला संपर्क साधून अधिक फसवणूक करू शकतात.
सायबर फसवणूक टाळण्यासाठी नागरिकांनी खालील गोष्टींची काळजी घेणे आवश्यक आहे:
- USSD कोड डायल करू नका: कोणत्याही अनोळखी व्यक्तीने सांगितलेला कोणताही USSD कोड (# किंवा * असलेले शॉर्ट कमांड्स) डायल करू नका.
- कॉल फॉरवर्डिंग तपासा: तुमच्या मोबाईलवरून *#21# डायल करून कॉल फॉरवर्डिंग सक्रिय (Active) आहे की नाही, हे तपासा. ‘Call Forwarding Enabled’ दिसल्यास सावध व्हा.
- तात्काळ निष्क्रिय करा: कॉल फॉरवर्डिंग सक्रिय असल्यास, ते त्वरित निष्क्रिय करण्यासाठी ##002# डायल करा. यामुळे सर्व प्रकारचे कॉल फॉरवर्डिंग बंद होते.
- बँक संपर्क: फसवणूक झाल्याचे लक्षात आल्यास, त्वरित बँकेला संपर्क साधून तुमचे खाते ब्लॉक/फ्रीज करा.
- पोलिसांना कळवा: फसवणूक झाल्यास त्वरित www.cybercrime.gov.in या पोर्टलवर किंवा १९३० व १९४५ या हेल्पलाईन नंबरवर संपर्क साधावा.
डॉ. शिवाजी पवार यांनी नागरिकांना अशा प्रकारच्या फसवणुकीपासून अत्यंत सावध राहण्याचे आणि अनोळखी कॉल्स किंवा व्यक्तींच्या सांगण्यावरून कोणतेही USSD कोड डायल न करण्याचे आवाहन केले आहे.
सायबर पोलीस स्टेशन, पिंपरी-चिंचवड संपर्क:
- पत्ता: पिंपरी चिंचवड पोलीस आयुक्तालय, प्रेमलोक पार्क, तिसरा मजला, चिंचवड, पुणे – ४११०३३
- ईमेल: cybercell.pcpc-mh@mahapolice.gov.in
- फोन नं: ०२०-२७३५०९३९
© २०२५ मॅक्स मंथन डेली न्यूज. सर्व हक्क राखीव.
