पिंपरी-चिंचवड शहराचा पर्यावरणीय प्रगतीचा आरसा!

‘पर्यावरण सद्य:स्थिती अहवाल २०२४-२५’ चे प्रकाशन; ‘वॉटर प्लस’ आणि ‘सेव्हन-स्टार गार्बेज फ्री’ मानांकन कायम

पिंपरी, दि. ५ ऑगस्ट २०२५: पिंपरी-चिंचवड शहराची वाढ केवळ लोकसंख्या आणि औद्योगिक विकासातच होत नाही, तर पर्यावरण संवर्धनातही होत आहे. आज महापालिका आयुक्त तथा प्रशासक शेखर सिंह यांच्या हस्ते, शहराच्या पर्यावरणीय स्थितीचा सखोल आढावा घेणाऱ्या “पर्यावरण सद्य:स्थिती अहवाल सन २०२४-२५” चे प्रकाशन करण्यात आले. हा अहवाल गेल्या तीन वर्षांतील तुलनात्मक आकडेवारी आणि शहराच्या पर्यावरणविषयक प्रगतीचा एक स्पष्ट आरसा आहे.

अहवालातील ठळक बाबी आणि महत्त्वाचे यश

हा अहवाल केवळ आकडेवारीचा संग्रह नसून, शहराच्या शाश्वत विकासाची दिशा दाखवणारा एक महत्त्वाचा दस्तऐवज आहे. त्यात खालील घटकांचा समावेश आहे:

• पाणी व्यवस्थापन: शहराने १०० टक्के जलनि:स्सारण निकष पूर्ण करून सलग दुसऱ्यांदा ‘वॉटर प्लस’ मानांकन मिळवले आहे.
• घनकचरा व्यवस्थापन: घरगुती कचऱ्यापासून ऊर्जा निर्माण करणाऱ्या ‘वेस्ट टू एनर्जी’ प्रकल्पापासून ते बांधकाम राडारोड्यावर प्रक्रिया करणाऱ्या ‘सी अँड डी प्लांट’ पर्यंतच्या अनेक यशस्वी उपक्रमांमुळे शहराने ‘सेव्हन-स्टार गार्बेज फ्री सिटी’ चे मानांकन कायम राखले आहे.
• इतर घटक: अहवालात लोकसंख्या, हवामानातील बदल, पर्जन्यमान, नदी-नाल्यांची स्थिती, ध्वनी प्रदूषण, वाहतूक व्यवस्था, शिक्षण, वैद्यकीय सेवा आणि आपत्ती व्यवस्थापन अशा विविध घटकांचा समावेश आहे.

प्रशासकीय अधिकाऱ्यांचे मनोगत

या महत्त्वपूर्ण कामगिरीबद्दल महापालिका आयुक्त शेखर सिंह म्हणाले, “पर्यावरणीय विकास हे केवळ यंत्रणांचे यश नसून, प्रत्येक नागरिकाच्या सहभागातून मिळालेले यश आहे. हा अहवाल भविष्यातील धोरणात्मक निर्णयांसाठी महत्त्वपूर्ण ठरेल.” अतिरिक्त आयुक्त विजयकुमार खोराटे यांनी या अहवालाला शाश्वत विकासाचा आराखडा संबोधले. तर मुख्य अभियंता संजय कुलकर्णी यांनी सांगितले की, “आम्ही केवळ आकडेवारी सादर केलेली नाही, तर विज्ञानाधिष्ठित निर्णय घेण्यासाठी प्रत्येक घटकाचे दस्तऐवजीकरण केले आहे. हा अहवाल इतर शहरांसाठीही दिशादर्शक ठरेल.”

अहवालातील काही प्रमुख निष्कर्ष

• वृक्षारोपण: सन २०२४-२५ मध्ये महापालिकेने विविध संस्था आणि नागरिकांच्या सहभागातून तब्बल १,७३,५७६ झाडांची लागवड केली आहे.
• पाऊस: या वर्षात भोसरी येथे सर्वाधिक २१८.० मिमी, तर चिंचवडमध्ये १९७.५ मिमी पावसाची नोंद झाली आहे.
• वाहन नोंदणी: गतवर्षीच्या तुलनेत नोंदणीकृत वाहनांच्या संख्येत ३६% वाढ झाली असून, त्यापैकी ३.५% वाहने ई-वाहने आहेत. आतापर्यंत सुमारे ५०,९०२ ई-वाहनांची नोंद झाली आहे.
• हवेची गुणवत्ता (AQI): जून ते सप्टेंबर या चार महिन्यांत हवा गुणवत्ता निर्देशांक ‘चांगला’ (Good) होता, तर नोव्हेंबर ते मार्चमध्ये तो ‘मध्यम प्रदूषित’ (Moderate) आढळला.
• सार्वजनिक वाहतूक: PMPML च्या ताफ्यात एकूण १९४८ बसेस असून, यात २२५ CNG बसेस आणि ४९० ई-बसेसचा समावेश आहे.
• जलव्यवस्थापन: मनपाच्या १९ मैलाशुद्धीकरण केंद्रांमधून दररोज ३३२ दशलक्ष लिटर पाण्यावर प्रक्रिया होते. यापैकी ३१ दशलक्ष लिटर पाण्याचा पुनर्वापर रस्ते धुण्यासाठी, उद्यानांसाठी आणि धूळ नियंत्रणासाठी केला जातो.
• कचरा व्यवस्थापन: ‘वेस्ट टू एनर्जी’ प्रकल्पात ३.५ लाख मे टन घरगुती कचऱ्यावर प्रक्रिया करून १३ कोटींहून अधिक युनिट्स वीज निर्माण झाली. तसेच, ‘हॉटेल वेस्ट टू बायोगॅस’ प्रकल्पाद्वारे ३५९३ मे टन ओल्या कचऱ्यापासून १ लाख १२ हजार किलोपेक्षा जास्त बायोगॅस तयार करण्यात आला आहे.

ही आकडेवारी दर्शवते की, पिंपरी-चिंचवड शहर पर्यावरण संरक्षणाच्या दिशेने योग्य मार्गावर असून, प्रशासन आणि नागरिक यांच्या एकत्रित प्रयत्नातून एक आदर्श शहर बनत आहे.

© 2025 मॅक्स मंथन डेली न्यूज. सर्व हक्क राखीव.