बॉलिवूडचा ‘ही-मॅन’ धर्मेंद्र! ‘शोले’च्या वीरुचा ‘धरम-वीर’ प्रवास

साठच्या दशकापासून सुरू झालेला ‘गर्म धरम’चा चित्रपटसृष्टीतील दमदार ‘कार्यकाळ’; चार पिढ्यांना प्रेरणा देणारा अभिनयाचा वारसा

पिंपरी प्रतिनिधी शाम सोनवणे, दि. ११ नोव्हेंबर २०२५, मॅक्स मंथन डेली न्यूज:

हिंदी चित्रपटसृष्टीत ‘ही-मॅन’ (He-Man) म्हणून ओळखले जाणारे, अभिनेते धर्मेंद्र सिंह देओल यांचा जवळपास सहा दशकांचा कार्यकाळ हा भारतीय सिनेसृष्टीतील एका सुवर्ण युगाचा इतिहास आहे. पंजाबच्या एका सामान्य कुटुंबातून येऊन, त्यांनी आपल्या देखण्या व्यक्तिमत्त्वाने आणि दमदार अभिनयाच्या बळावर ‘गर्म धरम’ हे नाव मिळवले. त्यांचा अभिनयाचा प्रवास, राजकीय कारकीर्द आणि कौटुंबिक वारसा आजही अनेक पिढ्यांसाठी प्रेरणास्रोत ठरत आहे.

धर्मेंद्र यांनी १९६० मध्ये ‘दिल भी तेरा हम भी तेरे’ या चित्रपटातून आपल्या कारकिर्दीला सुरुवात केली. सुरुवातीच्या काळात त्यांनी ‘बंदिनी’ आणि ‘हकीकत’ सारख्या गंभीर आणि संवेदनशील चित्रपटांमध्ये भूमिका साकारल्या.

• टर्निंग पॉइंट: १९६६ मध्ये आलेला ‘फूल और पत्थर’ हा चित्रपट त्यांच्या कारकिर्दीचा टर्निंग पॉइंट ठरला. या चित्रपटाला मिळालेल्या प्रचंड यशानंतर ते थेट ‘ॲक्शन हिरो’ म्हणून स्थापित झाले.

१९७० आणि १९८० चे दशक हे धर्मेंद्र यांच्या कारकिर्दीचे शिखर होते. या काळात त्यांनी ॲक्शन, कॉमेडी आणि रोमँटिक अशा विविध प्रकारच्या भूमिका अत्यंत सहजतेने साकारल्या.

• ऐतिहासिक चित्रपट:
  • ‘शोले’ (Sholay): १९७५ मध्ये आलेल्या या चित्रपटातील त्यांची ‘वीरु’ची भूमिका भारतीय चित्रपट इतिहासात अजरामर झाली. त्यांची पत्नी हेमा मालिनी यांच्यासोबतची ‘बसन्ती’ सोबतची त्यांची जोडी आजही लोकप्रिय आहे.
  • ‘प्रतिज्ञा’ (Pratiggya) आणि ‘धरम-वीर’ (Dharam Veer): यांसारख्या चित्रपटांमुळे त्यांची ॲक्शन हिरो म्हणून प्रतिमा अधिक मजबूत झाली.
  • ‘चुपके चुपके’ (Chupke Chupke): ऋषिकेश मुखर्जी यांच्या या कॉमेडी चित्रपटातील त्यांची भूमिका त्यांची विनोदी अभिनयाची बाजू दर्शवते.

धर्मेंद्र यांचे वैयक्तिक आणि व्यावसायिक जीवन नेहमीच चर्चेत राहिले. त्यांनी आपल्या कुटुंबातील अनेक सदस्यांना चित्रपटसृष्टीत यशस्वीरित्या आणले.

• त्यांचे पुत्र सनी देओल आणि बॉबी देओल हे हिंदी सिनेसृष्टीतील यशस्वी अभिनेते आहेत, तर त्यांचे भाचे अभय देओल यांनीही आपला ठसा उमटवला आहे.
• ‘यमला पगला दिवाना’ या चित्रपट मालिकेद्वारे त्यांनी दोन्ही मुलांसोबत एकत्र काम केले.
• पुरस्कार: भारतीय सिनेमातील त्यांच्या महत्त्वपूर्ण योगदानाबद्दल त्यांना २००५ मध्ये फिल्मफेअर जीवनगौरव पुरस्कार (Filmfare Lifetime Achievement Award) आणि २०१२ मध्ये भारत सरकारने पद्मभूषण या प्रतिष्ठित पुरस्काराने सन्मानित केले.

अभिनयासोबतच धर्मेंद्र यांनी राजकारणातही प्रवेश केला होता. २००४ मध्ये त्यांनी भारतीय जनता पक्षाचे (BJP) प्रतिनिधित्व करत राजस्थानमधील बिकानेर मतदारसंघातून लोकसभा निवडणूक लढवली आणि विजय मिळवला.

साठ वर्षांहून अधिक काळ चित्रपटसृष्टीत कार्यरत असलेले धर्मेंद्र आजही कलाविश्वात सक्रिय आहेत. अलीकडील काळात ‘रॉकी और रानी की प्रेम कहानी’ सारख्या चित्रपटांमधून त्यांनी प्रेक्षकांच्या भेटीला येऊन आपली उपस्थिती दर्शविली. त्यांचे हे संपूर्ण जीवन आणि कार्य हिंदी सिनेसृष्टीला समृद्ध करणारे आहे.

© २०२५ मॅक्स मंथन डेली न्यूज. सर्व हक्क राखीव.