मानव तस्करी विरोधी दिनानिमित्त मुलांच्या संरक्षणासाठी जनजागृती कार्यक्रम: अकोल्यात पथनाट्याच्या माध्यमातून प्रभावी संदेश!
बाल तस्करी थांबवण्यासाठी एकत्रित प्रयत्नांची गरज; विविध संस्था आणि विभागांचा सहभाग
अकोला, प्रतिनिधी : विलास सावळे, मॅक्स मंथन डेली न्यूज : जागतिक मानव तस्करी विरोधी दिनानिमित्त अकोला येथे मुलांचे संरक्षण करण्यासाठी एक महत्त्वाचा जनजागृती कार्यक्रम आयोजित करण्यात आला. जिल्हा महिला व बालविकास कार्यालय, रेल्वे विभाग आणि ॲसेस टू जस्टीस प्रकल्प ISWS, अकोला यांच्या संयुक्त विद्यमाने अकोला रेल्वे स्थानकावर हा कार्यक्रम पार पडला. या कार्यक्रमात बाल संरक्षण आणि बाल हक्क क्षेत्रातील सर्व प्रमुख भागधारकांना एकत्र आणण्यात आले, ज्यामध्ये बाल तस्करीचा सामना करण्यासाठी सर्व एजन्सी आणि विभागांनी एकत्रितपणे कारवाई करण्याची नितांत आवश्यकता असल्याचे एकमताने मान्य करण्यात आले.
प्रमुख भागधारकांचा सहभाग आणि एकजुटीचा संदेश
या कार्यक्रमात जिल्हा महिला व बालविकास कार्यालय, बाल कल्याण समिती, जिल्हा कार्यक्रम अधिकारी महिला व बालकल्याण जिल्हा परिषद, रेल्वे विभाग, रेल्वे सुरक्षा बल, रेल्वे पोलीस स्टेशन, जिल्हा बाल संरक्षण कक्ष, चाईल्ड लाईन सिटी व रेल्वे आणि ॲसेस टू जस्टीस प्रकल्प ISWS, अकोला येथील प्रतिनिधींनी सहभाग घेतला. तस्करी करणाऱ्या टोळ्यांमध्ये कायद्याची भीती निर्माण करण्यासाठी एकत्रितपणे काम करण्याचे आवाहन यावेळी करण्यात आले. इंडियन सोशल वेलफेअर सोसायटी गोंदिया ही जस्ट राइट्स फॉर चिल्ड्रन (जेआरसी) ची भागीदार संस्था आहे, जी देशातील बाल हक्कांच्या संरक्षण आणि संरक्षणासाठी काम करणाऱ्या २५० हून अधिक नागरी समाज संघटनांचे देशातील सर्वात मोठे नेटवर्क आहे आणि अकोल्यात बाल हक्कांच्या संरक्षणासाठी सक्रियपणे कार्यरत आहे. बालमजुरी, बाल तस्करी, बालविवाह आणि बाल लैंगिक शोषणाला बळी पडलेल्या मुलांचे संरक्षण आणि न्याय सुनिश्चित करण्यासाठी जेआरसी अथक प्रयत्न करत आहे.
आव्हाने आणि उपाययोजनांवर चर्चा
बाल तस्करी रोखण्यासाठी कायदा अंमलबजावणी संस्थांसमोरील आव्हानांवर सखोल चर्चा करण्यात आली. यावेळी उपस्थित असलेल्या अधिकाऱ्यांनी विद्यमान कायद्यांबद्दल जागरूकता वाढवणे, तस्करी करणाऱ्या टोळ्यांबद्दल आणि त्यांच्या कार्यपद्धतींबद्दल असुरक्षित घटकांना संवेदनशील करणे, तसेच सुटका केलेल्या मुलांचे वेळेवर न्याय आणि पुनर्वसन सुनिश्चित करण्यासाठी सर्व एजन्सींमध्ये समन्वय मजबूत करणे अत्यंत आवश्यक असल्याचे नमूद केले.
गेल्या वर्षभरातील यश आणि दुर्लक्षित पैलू
संस्थेने दिलेल्या माहितीनुसार, गेल्या वर्षभरात बालमजुरी, तस्करी आणि बालविवाहापासून १२७ मुलांना वाचवण्यात आले आहे. बाल तस्करी ही केवळ बालमजुरी किंवा नफ्यासाठी लैंगिक शोषणापुरती मर्यादित नसून, अनेक मुलांची, विशेषतः मुलींची, जबरदस्तीने लग्न करण्यासाठी देखील तस्करी केली जाते, या दुर्लक्षित पैलूवर संस्थेने प्रकाश टाकला. ही एक अशी समस्या आहे ज्यावर क्वचितच चर्चा केली जाते आणि प्रतिबंधात्मक उपायांवर फारशी चर्चा होत नाही.
रेल्वे स्थानकांवर विशेष जनजागृती मोहीम
जुलै महिन्यात, जिल्हा महिला व बालविकास कार्यालय अंतर्गत चाईल्ड लाईन सिटी व रेल्वे आणि ॲसेस टू जस्टीस प्रकल्प ISWS यांनी रेल्वे संरक्षण दलाच्या (RPF) सहकार्याने रेल्वे स्थानकांवर बाल तस्करीबद्दल लोकांना जागरूक करण्यासाठी एक विशेष मोहीम राबवली. तस्करी करणाऱ्या टोळ्या अनेकदा इतर राज्यांमध्ये मुलांना नेण्यासाठी रेल्वे मार्गाचा वापर करत असल्याने, या मोहिमेचा मुख्य उद्देश प्रवासी, रेल्वे कर्मचारी, विक्रेते, दुकानदार आणि पोर्टर यांना बालतस्करीची चिन्हे ओळखण्यासाठी आणि संशयित प्रकरणांची सुरक्षितपणे तक्रार करण्यासाठी संवेदनशील करणे हा होता.
कायदेशीर कारवाई आणि प्रशासकीय समन्वयाचे महत्त्व
जिल्हा महिला व बालविकास अधिकारी गिरीश पुसदकर आणि इंडियन सोशल वेलफेअर सोसायटी अकोलाचे संचालक अशोक बेलेकर यांनी सर्व भागधारकांमधील समन्वय आणि मुलांच्या संरक्षणासाठी जिल्हा प्रशासनाच्या पाठिंब्याचे महत्त्व अधोरेखित केले. गिरीश पुसदकर म्हणाले, “बाल तस्करी थांबवायची असेल तर कायदेशीर कारवाई करणे आवश्यक आहे. जेव्हा बाल तस्करी करणाऱ्यांना जलद आणि कठोर शिक्षा दिली जाईल, तेव्हाच आपण त्यांच्यात कायद्याची भीती निर्माण करू शकू आणि ही भीती तस्करी रोखण्याचा सर्वात प्रभावी मार्ग ठरेल. प्रतिबंध मोहिमांच्या यशासाठी जिल्ह्यात मजबूत प्रशासकीय समन्वय आणि वेळेवर कायदेशीर कारवाई आवश्यक आहे. अशा प्रकारे काम करून, आपण केवळ मुलांचे संरक्षण करू शकणार नाही तर मुलांची शिकार करणाऱ्या तस्करी टोळ्यांचे जाळे देखील उध्वस्त करू शकू.”
यावेळी बाल तस्करी थांबवण्यासाठी बालमजुरी, बाल लैंगिक शोषण, बालविवाह, भिक्षेकरी बालक या विषयांवर पथनाट्याच्या माध्यमातून विशेष जनजागृती ॲसेस टू जस्टीस प्रकल्प ISWS, अकोला, चाईल्ड लाईन सिटी व रेल्वेच्या टीमने केली.
मदतीसाठी संपर्क क्रमांक
मानव तस्करी विरोधी दिन कार्यक्रमास जिल्हा महिला व बालविकास अधिकारी गिरीश पुसदकर यांचे मोलाचे मार्गदर्शन व उपस्थिती लाभली. कार्यक्रमाचे प्रास्ताविक जिल्हा बाल संरक्षण अधिकारी राजू लाडूलकर यांनी केले. या कार्यक्रमाला जिल्हा कार्यक्रम अधिकारी महिला बालकल्याण जिल्हा परिषदच्या राजश्री कौलखेडे, बाल कल्याण समिती सदस्य राजेश देशमुख, बालविकास प्रकल्प अधिकारी श्रीनिवास पाटील, रेल्वे स्टेशन प्रबंधक अधिकारी संतोष कवळे, रेल्वे सुरक्षा बलाचे लक्ष्मण यादव, रेल्वे पोलीस स्टेशनचे देवराम ढगे व सह कर्मचारी, अनैतिक मानव वाहतूक तस्करी कक्षाचे मंगरुळकर, उंबरकर, बालगृहाच्या अधीक्षक जयश्री हिवराळे, जिल्हा बाल संरक्षण कक्षाचे सुनील लाडूलकर, सचिन घाटे यांची उपस्थिती होती. तसेच मानव तस्करी विरोधी दिन कार्यक्रम यशस्वी करण्यासाठी ॲसेस टू जस्टीस प्रकल्प ISWS, अकोला, चाईल्ड लाईन सिटी अकोला व चाईल्ड लाईन रेल्वे अकोला, सखी वन्स सेंटर अकोला यांच्या पदाधिकारी व सर्व सहकर्मी यांनी विशेष कार्य केले.
काळजी आणि संरक्षणासाठी गरज असलेल्या कोणत्याही बालकांच्या मदतीसाठी राष्ट्रीय आपत्कालीन सेवा चाईल्ड लाईन १०९८, बचपन बचाओ आंदोलन १८००-१०२७-२२२ आणि पोलीस मदत क्रमांक ११२ यावर संपर्क करण्याचे आवाहन जिल्हा महिला व बालविकास अधिकारी गिरीश पुसदकर यांनी केले.
© २०२५ मॅक्स मंथन डेली न्यूज. सर्व हक्क राखीव.
