पटनातील ‘कोचिंग हब’मध्ये खान सर विरुद्ध ज्ञान बिंदू अकॅडमीचा अटीतटीचा संघर्ष; ‘दरोगा फॅक्टरी’ आणि ‘रील वर्सेस रीअल’ वादाने पेटले बिहारचे राजकारण!

पटना, ९ जून २०२६ मॅक्स मंथन डेली न्यूज:

पटना: बिहारची राजधानी पटना येथील प्रसिद्ध मुसल्लहपूर कोचिंग हबमध्ये सुरू असलेला वाद गेल्या सहा दिवसांपासून शमण्याचे नाव घेत नाहीये. रोज नवनवीन खुलासे समोर येत असून इथली परिस्थिती अत्यंत चिघळली आहे. ‘ज्ञान बिंदू जीएस अकॅडमी’चे प्रमुख रौशन आनंद सध्या तुरुंगात आहेत, तर ‘खान ग्लोबल स्टडीज’चे प्रणेते आणि देशभरात प्रसिद्ध असलेले ‘खान सर’ यांच्यावर अटकेची टांगती तलवार आहे. या दोन्ही मोठ्या क्लासेसमधील अंतर्गत वाद नक्की काय आहे? या वादाची ठिणगी नेमकी कशी पडली? याबाबत केलेल्या सखोल चौकशीतून एक अत्यंत धक्कादायक वास्तव समोर आले आहे.

या संघर्षाच्या मुळाशी केवळ पोस्टर फाडणे किंवा साधे वाद नसून करोडो रुपयांच्या ऑनलाईन व ऑफलाईन कोचिंग मार्केटवर ताबा मिळवण्याची आणि वर्चस्व प्रस्थापित करण्याची लढाई असल्याचे निष्पन्न झाले आहे.

या संपूर्ण वादाची खरी सुरुवात बिहार पोलीस भरती परीक्षेच्या निकालावरून झाली. दोन्ही कोचिंग संस्थांनी यशस्वी उमेदवारांचे श्रेय स्वतःकडे घेण्याचा दावा केला. एका संस्थेने १२ हजार तर दुसऱ्या संस्थेने १० हजार विद्यार्थी आपलेच असल्याचा दावा ठोकला. यावरून दोन्ही बाजूंच्या समर्थकांमध्ये वाद सुरू झाले, एकमेकांचे पोस्टर्स फाडले गेले आणि थेट हाणामारी झाली.

या वादाला अधिक हवा मिळाली ती फेब्रुवारी महिन्यात जाहीर झालेल्या २४ वन परिक्षेत्र अधिकारी (Forest Range Officer) पदांच्या निकालामुळे. यामध्ये ‘अभिषेक कुमार’ उर्फ ‘अभिषेक पटेल’ याने संपूर्ण बिहार राज्यात प्रथम क्रमांक (टॉपर) पटकावला. निकाल जाहीर होताच खान सर आणि रौशन आनंद या दोघांनीही अभिषेक आपलाच विद्यार्थी असल्याचा दावा करत त्याचे पुरावे सादर केले. खान सरांनी तर २४ पैकी १८ यशस्वी उमेदवार आपल्याच संस्थेचे असल्याचा दावा केला.

२८ मार्च रोजी जेव्हा टॉपर अभिषेक पटेल हा खान सरांच्या सत्कार सोहळ्याला गेला, तेव्हा रौशन आनंद यांचा संताप अनावर झाला. त्यांनी तातडीने अभिषेक पटेलसोबतचे जुने व्हॉट्सॲप चॅट्स सार्वजनिक केले, ज्यामध्ये तो त्यांच्याकडे कोर्सबाबत चर्चा करत असल्याचे दिसत होते. रौशन आनंद यांनी थेट आरोप केला की, “खान सरांनी तब्बल १० लाख रुपये देऊन या टॉपरला खरेदी केले आहे.” मात्र, अभिषेक पटेल याने हे सर्व आरोप फेटाळून लावले आहेत.

मुसल्लहपूर येथील ‘किसान कोल्ड स्टोरेज’ हा विस्तीर्ण कॅम्पस या संपूर्ण वादाच्या केंद्रस्थानी आहे. २०१८-१९ पर्यंत या कॅम्पसमध्ये वेगवेगळ्या आकाराचे सुमारे २० कोचिंग क्लासेस सुरू असायचे. कोरोनाच्या साथीनंतर अनेक छोटे क्लासेस बंद पडले. याच काळात खान सरांची लोकप्रियता गगनाला भिडली. त्यांनी कॅम्पसमध्ये मोठ्या इमारती बांधल्या आणि बंद पडलेल्या क्लासेसचे हॉल्स व ऑफीस भाड्याने घेतले. आज घडीला या कॅम्पसमधील बहुतांश वर्गखोल्यांवर खान ग्लोबल स्टडीजचे नियंत्रण आहे.

ज्ञान बिंदूचे शिक्षक ‘आदर्श’ यांच्या मते, “खान सरांना या संपूर्ण कॅम्पसवर पूर्ण नियंत्रण हवे आहे.” सध्या तिथे फक्त ६ कोचिंग क्लासेस शिल्लक आहेत. बाजार समिती, महेंद्रू आणि मुसल्लहपूर हाट या परिसरातील हा कॅम्पस अत्यंत मोक्याच्या ठिकाणी आहे. स्थानिक रहिवाशांच्या मते, खान सर कॅम्पस मालकाला मोठी रक्कम भाडे म्हणून देतात, त्यामुळे मालक त्यांच्या बाजूने झुकलेला असतो. मात्र, कॅम्पसचे मालक ‘आर. बी. प्रसाद’ यांनी हे आरोप फेटाळले असून, “आम्हाला फक्त इथून जास्तीत जास्त विद्यार्थी यशस्वी झालेले हवे आहेत, आमचा कोणाशीही वैयक्तिक वाद नाही,” असे स्पष्ट केले.

पटनामधील या कोचिंग हबमध्ये स्थानिक विद्यार्थी वसतिगृहांचे (Hostels) मोठे वर्चस्व आहे. सैदपूर हॉस्टेल, पटेल हॉस्टेल, तसेच मिंटो आणि जॅक्सन यांसारख्या विद्यापीठाच्या हॉस्टेल्समधील विद्यार्थी सरस्वती पूजेच्या वेळी वर्गणी गोळा करण्यावरून आपली ताकद दाखवतात. जो कोचिंग क्लास सर्वात जास्त वर्गणी देतो, त्या क्लासला हे हॉस्टेल्स पाठिंबा देतात.

खान सर हे ‘पटेल हॉस्टेल’च्या मुलांचा वापर करून माझ्याविरुद्ध कट कारस्थान रचत आहेत. २०२३ मध्ये ज्ञान बिंदू अकॅडमीवर झालेल्या तोडफोडीच्या हल्ल्यात खान सरांच्या ऑफिसमधूनच हॉकी स्टिक्स पुरवण्यात आल्या होत्या, असा थेट आरोप त्यांनी केला. या हल्ल्यात रौशन आनंद यांचे भाऊ ‘प्रिन्स’ यांच्या डोक्याला गंभीर दुखापत झाली होती आणि त्यांना ८ टाके घालावे लागले होते.

रौशन आनंद हे इतर हॉस्टेलच्या विद्यार्थ्यांचा वापर करून माझ्या स्टाफवर आणि क्लासवर बॉम्ब हल्ले घडवून आणत आहेत. मार्च २०२१ मध्ये रौशन आनंद, त्यांचा भाऊ प्रिन्स आणि इतरांनी माझ्या क्लासमध्ये घुसून तोडफोड केली होती, अशी तक्रार खान सरांनी केली होती. तसेच २०१९ मध्येही खान सरांच्या क्लासवर बॉम्ब फेकण्यात आले होते.

रौशन आनंद हे क्लासमध्ये खान सरांचा उल्लेख ‘रील टीचर’ (सोशल मीडियापुरता मर्यादित) असा करत असत. २०२३ मध्ये जेव्हा खान सर प्रसिद्ध टीव्ही शो ‘द कपिल शर्मा शो’मध्ये गेले होते, तेव्हा रौशन आनंद यांनी क्लासमध्ये आरोप केला होता की, “खान सरांनी या शोमध्ये जाण्यासाठी पीआर एजन्सीला लाखो रुपये दिले आहेत.” ते नेहमी विद्यार्थ्यांना सांगायचे की, “रील आणि रिअल लाइफमध्ये फरक असतो, सोशल मीडियाच्या पलीकडे जाऊन वास्तवाशी जोडून घ्या.”

यावर उत्तर म्हणून खान सरांनी ज्ञान बिंदू अकॅडमीच्या ‘दरोगा फॅक्टरी’ (Sub-Inspector Factory) या टोपणनावाचा समाचार घेतला. खान सर त्यांच्या क्लासमध्ये विद्यार्थ्यांना सांगायचे, “फॅक्टरीमध्ये जाऊ नका. फॅक्टरीमध्ये गेलात तर फक्त कामगार बनाल. तुम्हाला कामगार बनायचे आहे की अधिकारी? स्वतः ठरवा.”

स्पर्धा परीक्षांची तयारी करणारा स्थानिक विद्यार्थी ‘ऋषभ’ याने सांगितले की, “सध्या ऑनलाईन मार्केटमध्ये खान ग्लोबल स्टडीजचे वर्चस्व आहे, तर ऑफलाईन मार्केटमध्ये ज्ञान बिंदू अकॅडमीचे विद्यार्थी जास्त आहेत.” याच बाजारातील वर्चस्वासाठी या दोन शिक्षकांमध्ये गेली अनेक वर्षे ३ ते ४ महिन्यांनी किरकोळ कारणांवरून भांडणे होत असतात. एकदा तर ज्ञान बिंदू क्लासमध्ये एक्झॉस्ट फॅन लावताना एक वीट खाली पडल्याने खान सरांच्या गाडीचे नुकसान झाले होते, त्यावरूनही मोठी मारामारी झाली होती. सध्या या दोन्ही बलाढ्य क्लासेसच्या भांडणामुळे पटनामधील सामान्य विद्यार्थ्यांचे भविष्य मात्र धोक्यात आले आहे.

© २०२६ मॅक्स मंथन डेली न्यूज. सर्व हक्क राखीव.