पोट’ सांभाळा, आरोग्य टिकवा! निरोगी आतड्यांसाठी ८ बेस्ट नाश्त्याचे पर्याय

गॅस्ट्रोएन्टेरोलॉजिस्ट डॉ. सौरभ सेठी यांची विशेष शिफारस; ‘दक्षिण भारतीय’ नाश्ता ठरला सर्वोत्तम

१७ ऑगस्ट २०२५, मॅक्स मंथन डेली न्यूज:

पिंपरी : ‘निरोगी शरीर, निरोगी मन’ या संकल्पनेचा पाया आपल्या पचनसंस्थेवर अवलंबून असतो. आतड्यांचे आरोग्य (gut health) उत्तम राखण्यासाठी आपण सकाळी काय खातो, हे अत्यंत महत्त्वाचे आहे. याच संदर्भात एआयआयएमएस, हार्वर्ड आणि स्टॅनफर्ड येथे प्रशिक्षित असलेले प्रसिद्ध गॅस्ट्रोएन्टेरोलॉजिस्ट डॉ. सौरभ सेठी यांनी निरोगी आतड्यांसाठी ८ सर्वोत्तम नाश्त्याच्या पर्यायांची यादी जाहीर केली आहे.

डॉ. सेठींच्या मते, पचनसंस्थेच्या आरोग्यासाठी योग्य बॅक्टेरिया (bacteria) तयार करणारे आणि पोषक घटक असलेले पदार्थ नाश्त्यात असणे आवश्यक आहे. विशेष म्हणजे, त्यांनी दक्षिण भारतातील पारंपारिक नाश्ता जसे की इडली, सांबार आणि नारळाची चटणी यांना या यादीत स्थान दिले आहे.

डॉ. सेठी यांनी सुचवलेले ८ ‘गुट-फ्रेंडली’ नाश्त्याचे पर्याय:

• इडली, सांबार आणि नारळाची चटणी:
  • फायदे: इडली आंबवलेल्या पिठापासून (fermented batter) बनवलेली असल्याने ती आतड्यांमधील चांगल्या बॅक्टेरियासाठी पोषक आहे. सांबारामध्ये असलेल्या फायबर आणि प्रथिनांमुळे (plant-based protein) पचनक्रिया सुधारते.
• ओट्स आणि फ्लॅक्ससीड:
  • फायदे: यात विद्राव्य फायबर (soluble fibre) आणि प्रीबायोटिक्स (prebiotics) असतात, जे आतड्यांमधील सूक्ष्मजीवांसाठी (microbiome) फायदेशीर आहेत. यामुळे पचन सुधारते आणि रक्तातील साखर स्थिर राहते.
• ग्रीक योगर्ट, बेरी आणि चिया सीड्स:
  • फायदे: प्रोबायोटिक्स (Probiotics), अँटीऑक्सिडंट्स आणि ओमेगा-3 (Omega-3s) यांचा उत्तम स्रोत. आतड्यांमधील सूक्ष्मजीवांचे संतुलन राखतो आणि दाह कमी करण्यास मदत करतो.
• भाज्या आणि शेंगदाण्यांसह पोहे:
  • फायदे: एक हलका आणि पोषक नाश्ता, जो फायबर आणि वनस्पती-आधारित प्रथिनांनी परिपूर्ण असतो. पचायला सोपा असल्यामुळे आतड्यांवर जास्त ताण येत नाही.
• होल ग्रेन एवोकॅडो टोस्ट:
  • फायदे: फायबर, निरोगी चरबी आणि रेझिस्टंट स्टार्च (resistant starch) यांचा उत्तम संगम. हे पोट भरलेले ठेवते आणि आतड्यांमधील सूक्ष्मजीवांची विविधता वाढवते.
• व्हेजी ऑम्लेट, मल्टीग्रेन टोस्ट:
  • फायदे: लीन प्रोटीन, कॉम्प्लेक्स कार्ब्स आणि जीवनसत्त्वे यांचा स्रोत. हे पोटाला पूर्ण ठेवते आणि ऊर्जा देते.
• टोफू स्क्रॅम्बल आणि शिजवलेल्या भाज्या:
  • फायदे: शाकाहारी प्रथिने आणि फायटोन्यूट्रिएंट्स (phytonutrients) मिळतात. जास्त फायबर असल्यामुळे पचन सोपे होते.
• अंडी आणि होल ग्रेन टोस्ट:
  • फायदे: प्रथिने, निरोगी चरबी आणि फायबरने समृद्ध. यासोबत एवोकॅडो खाल्ल्यास पोषक तत्त्वे वाढतात.

महत्त्वाची टीप: डॉ. सेठी यांच्या मते, आतड्यांच्या आरोग्यासाठी सर्वोत्तम नाश्त्यामध्ये ४ ‘पी’ असणे आवश्यक आहे: प्रोटीन (Protein), प्रोबायोटिक्स (Probiotics), प्रीबायोटिक्स (Prebiotics) आणि पॉलीफेनॉल (Polyphenols). या घटकांचा योग्य वापर केल्यास पचनक्रिया सुधारून एकंदरीत आरोग्य चांगले राहते.

© 2025 मॅक्स मंथन डेली न्यूज. सर्व हक्क राखीव.