‘कौटिल्यप्रणीत सुशासन आणि प्रशासन तंत्र’ ग्रंथाचे आज अमरावतीत प्रकाशन; आधुनिक राजकारणाला ‘चाणक्य’ नीतीची जोड

अमरावती, २४ जानेवारी २०२६ | मॅक्स मंथन डेली न्यूज:

अमरावती : संस्कृत भाषेतील विदुषी आणि आदर्श प्राथमिक शाळेतील शिक्षिका डॉ. कीर्ती राम पिंजरकर लिखित ‘कौटिल्यप्रणीत सुशासन आणि प्रशासन तंत्र’ या महत्त्वपूर्ण ग्रंथाचा प्रकाशन सोहळा आज, शनिवारी (२४ जानेवारी २०२६) सायंकाळी ५ वाजता अमरावतीत संपन्न होत आहे. पद्यगंधा प्रकाशन (पुणे) द्वारे प्रकाशित हे पुस्तक प्राचीन कौटिल्य अर्थशास्त्रातील तत्त्वे आधुनिक लोकशाही आणि प्रशासनासाठी किती पूरक आहेत, यावर अभ्यासपूर्ण प्रकाश टाकणारे आहे.

बडनेरा रोडवरील श्री हरिचंद्र हॉटेल येथे आयोजित या सोहळ्याचे अध्यक्षस्थान माजी पोलीस महासंचालक डॉ. भूषणकुमार उपाध्याय भूषवणार आहेत.

• विशेष अतिथी: रिद्धपूर मराठी भाषा विद्यापीठाचे कुलगुरू डॉ. अविनाश आवलगावंकर आणि प्राथमिक शिक्षणाधिकारी सतीश मुगल.

• प्रमुख वक्ते: भारतीय इतिहास व संस्कृतचे अभ्यासक प्रा. हेमंत राजोपाध्ये.

• उपस्थिती: प्रकाशक अभिषेक जाखडे (पद्यगंधा) आणि शिवाजी धुरी (सिद्धार्थ प्रकाशन).

कौटिल्याने केवळ नंदवंशाचा नाश केला नाही, तर पारंपारिक अंधश्रद्धांना छेद देऊन ‘बहुजनहिताय बहुजनसुखाय’ अशी शासन व्यवस्था निर्माण केली. या ग्रंथात लेखिकेने खालील रंजक व ऐतिहासिक विषयांचा मागोवा घेतला आहे:

• भ्रष्टाचार निर्मूलन: भ्रष्टाचाराच्या ४० प्रकारांचे सूक्ष्म विवेचन आणि त्यावर नियंत्रण मिळवण्याचे तंत्र.

• प्रगत नोकरशाही: सनदी नोकरवर्गाची बदली, पदोन्नती, निवृत्तीवेतन आणि सेवेतील मृत्यू पावलेल्या कर्मचाऱ्यांच्या कुटुंबीयांना मदत देण्याचे तत्कालीन कायदे.

• आधुनिक समस्यांवर प्राचीन तोडगा: अन्नभेसळ, बनावट चलन, ब्रँडची नक्कल, वाहन चालक परवाना आणि आपत्ती व्यवस्थापन यांसारख्या विषयांवर कौटिल्याचे विचार.

• सामाजिक अधिकार: स्त्रियांचे आर्थिक अधिकार, तृतीयपंथीयांचा प्रशासनातील सहभाग आणि शेतकऱ्यांच्या कल्याणासाठी राजकर्त्याचे कर्तव्य.

धार्मिक प्रश्नांपेक्षा भौतिक गरजांना प्राधान्य देणारे आणि अन्न, वस्त्र, निवारा यांसारख्या मूलभूत गरजांची पूर्तता करणारे कौटिल्यप्रणीत प्रशासन आजही तितकेच प्रभावी कसे ठरू शकते, याचे मार्गदर्शन या ग्रंथातून मिळते. “अव्यवस्थेचा अंत करून प्रगतीचा मार्ग प्रशस्त करण्यासाठी प्रत्येक राज्यकर्त्याने आणि प्रशासकाने हे पुस्तक वाचणे आवश्यक आहे,” असे आवाहन लेखिका डॉ. कीर्ती पिंजरकर यांनी केले आहे.

© २०२६ मॅक्स मंथन डेली न्यूज. सर्व हक्क राखीव.